¹ For historical information, see A. Taşağıl, Gök-Türkler (Ankara, 2021), pp. 11–112, 221–319, 331–389; S. G. Klyashtorny, Kadim Avrasya’nın Bozkır İmparatorlukları (Istanbul, 2018), pp. 102–147, 148–197; P. B. Golden, Türk Halkaları Tarihine Giriş (Istanbul, 2020), pp. 126–228; F. Sümer, Oğuzlar (Türkmenler) Tarihleri—Boy Teşkilatı—Destanları (Istanbul, 2016), pp. 19–91.

² A. Róna-Tas, ‘An introduction to Turkology’, Studia uralo-altaica 33 (1991), p. 30.

³ See S. G. Klyashtorny and V. A. Livshic, ‘The Sogdian inscription of Bugut revised’, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae 26.1 (1972), pp. 69–102; M. Ölmez, ‘A short history of the Bugut inscription’, Journal Asiatique 307.1 (2019), pp. 93–96; A. Vovin, ‘Groping in the dark: the first attempt to interpret the Bugut Brāhmī inscription’, Journal Asiatique 307.1 (2019), pp. 121–134; A. Vovin, ‘A sketch of the earliest Mongolic language: the Brāhmī Bugut and Khüis Tolgoi inscriptions’, International Journal of Eurasian Linguistics 1.1 (2019), pp. 162–197; D. Maue, ‘The Brāhmī script on the Bugut stele’, Journal Asiatique 307.1 (2019), pp. 109–119; Y. Yoshida, ‘Sogdian version of the Bugut Inscription revisited’, Journal Asiatique 307.1 (2019), pp. 97–108.

⁴ S. M. Arsal, Türk Tarihi ve Hukuk (Ankara, 2020), pp. 328–330, 332–334.

⁵ D. Aksan, Türkçeye Yansıyan Türk Kültürü (Temel Kavramlar) (Istanbul, 2020), pp. 29–38.

⁶ L. Rásonyi, Tarihte Türklük (Ankara, 1971), pp. 56–58.

⁷ N. Sevinç, Eski Türklerde kadın (Istanbul, 1987).

⁸ K. S. Özdener, ‘İslam öncesi Türklerde kadının içtimai yeri’, Sosyoloji Konferansları 22 (1988), pp. 225–235.

⁹ J. P. Roux, ‘La femme Turque medievale 1’, Erdem 5.13 (1989), pp. 169–198; J. P. Roux, ‘Ortaçağ Türk kadını I’, Erdem 5.13 (1989), pp. 199–226; J. P. Roux, ‘La femme Turque medieva II: Informations medievales sur la femme Turque’, Erdem 6.18 (1990), pp. 659–692; J. P. Roux, ‘Ortaçağ Türk kadını II: Türk kadını hakkında ortaçağ bilgileri’, Erdem 6.18 (1990), pp. 693–724.

¹⁰ E. Esin, ‘Katun’, Erdem 7.20 (1991), pp. 472–476.

¹¹ D. Camuzcuoğlu, ‘XVI. Yüzyıl ortalarına kadar Türklerde kadının durumu’ (unpublished master’s thesis, Erciyes University, 1991), pp. 24–48.

¹² Ö. İzgi, Orta Asya Türk tarihi araştırmaları (Ankara, 2020), pp. 77–78.

¹³ Ibid, pp. 25–40.

¹⁴ H. Şirin User, ‘Runik Türk yazıtları çerçevesinde katun ve kunçuy’, in Ötüken’den İstanbul’a Türkçenin 1290. Yılı (720–2010) Sempozyumu Bildiriler, (eds.) M. Ölmez, E. Aydın, P. Zieme, and M. S. Kaçalin (Istanbul, 2011), pp. 281–294.

¹⁵ N. Useev, ‘Köktürk harfli Yenisey yazıtlarındaki kadını bildiren kelimelerin anlamına göre eski Türklerde kadın imajı’, Dil Araştırmaları 11 (2012), pp. 57–66.

¹⁶ H. Tokyürek, ‘Runik Türk yazıtlarında ve eski Uygur metinlerinde kadın hiyerarşisi’, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı-Belleten 61.1 (2013), pp. 119–130.

¹⁷ Ş. S. Yazıcı, ‘Orhun yazıtlarında kadınla ilgili söz varlığı’, in Uluslararası Türk Dili ve Edebiyatı Kongresi Bildiri Kitabı II, (ed.) M. Tekcan (Sarajevo, 2013), pp. 393–402.

¹⁸ İ. Tellioğlu, ‘İslam öncesi Türk toplumunda kadının konumu üzerine’, A. Ü. Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi [TAED] 55 (2016), pp. 209–224.

¹⁹ M. T. Berbercan, ‘İslam öncesi türk metinlerinde “kız”ve “kadın”’, Journal of Old Turkic Studies 1.1 (2017), pp. 7–19.

²⁰ N. Gültepe, Türk kadın tarihine giriş Amazonlardan Bacıyan_ı Rum’a (Istanbul, 2020), pp. 151–167.

²¹ E. Aydın, Eski Türklerde gündelik hayat (Istanbul, 2022), pp. 29–32, 39–41, 41–51.

²² B. G. Kükrer, Eski Türk toplumunda kadın 11: Yüzyılda Türk kadının, Divânu Lugâti’t—Türk ve Kutadgu Bilig üzerinden karşılaştırmalı bir bakış (Istanbul, 2023), pp. 11–19.

²³ A. A. M. Cüveynî, Tarih-i Cihan Güşa (Ankara, 2022), pp. 101–102.

²⁴ V. Thomsen, Déchiffrement des inscriptions de l’orkhon et de l’Iénissé notice préliminaire, Bulletin de Académie Royale des Sciences et des Letters de Danemark (Copenhagen, 1894).

²⁵ W. Radloff, Die alttürkischen Inschriften der Mongolei (St Petersburg, 1895).

²⁶ V. Thomsen, Inscriptions de l’Orkhon déchiffrées (Helsinki, 1896).

²⁷ P. M. Melioransky, Pamiatnik v chest Kiul Tegina (St Petersburg, 1896).

²⁸ H. J. Heikel, Altertümer aus dem tale des Talas in Turkestan (Helsinki, 1918).

²⁹ G. Németh, ‘Die köktürkischen grabinschriften aus dem tale des Talas in Turkestan’, Kőrösi Csoma-Archiv. Zeitsehrift für türkische philogie und werwandte. Werbiete. BD. II.1–2 (Budapest, 1926), pp. 134–142.

³⁰ H. N. Orkun, Eski Türk yazıtları (Ankara, 2019).

³¹ S. E. Malov, Pamiatniki drevnetiurkskoi pis’mennosti (Moscow, 1951); S. E. Malov, Eniseiskaja pis’mennost’ tiurkov: Teksty i perevody (Moscow, 1952); S. E. Malov, Pamiatniki drevnetiurkskoi pis’mennosti Mongolii i Kirgizii (Moscow, 1959).

³² P. Aalto, G. J. Ramstedt, and J. G. Granö, Materialien zu den alttürkischen Inschriften der Mongolei (Helsinki, 1958).

³³ G. René, L’inscription de Baïn Tsokto: édition critique (Paris, 1961).

³⁴ C. Cumagulov, Epigrafika Kirgizii I (Frunze, 1963).

³⁵ D. D. Vasilyev, Korpus Tiurkskikh runicheskikh pamiatnikov basseyna Yeniseia (Leningrad, 1983).

³⁶ I. L. Kyzlasov, Runicheskie pis’mennosti evraziiskikh stepei (Moscow, 1994).

³⁷ V. Rybatzki, ‘Die Toñuquq-Inschrift’, Studia uralo-altaica 40 (1997), pp. 1–130.

³⁸ S. G. Klyashtorny, ‘Runicheskie pamyatniki Talasa: problemi datirovki i topografii’, in İzucheniye Kul’turnogo Naslediya Vostoka: Kul’turniye Traditsii i Premstvennost v Razvitii Drevnikh Kul’tur i Tsivilizatsiy, (eds.) V. M. Masson, N. A. Lazarevskaya, V. P. Nikonorov, and V. Y. Zuev (St Petersburg 1999), pp. 30–33; S. G. Klyashtorny, ‘Tanrı Dağları’nda Yeni Bulunan Eski Runik Türk Yazıları’, KTMÜ Sosyal Bilimler Dergisi 2 (2001), pp. 192–196.

³⁹ O. F. Sertkaya and C. Alyılmaz ve T. Battulga, Moğolistan’daki Türk anıtları projesi albümü (Ankara, 2001).

⁴⁰ A. S. Amanjolov, Istoriia i teoriia drevnetiurkskogo pisma (Almaty, 2003).

⁴¹ A. Berta, Sözlerimi iyi dinleyin Türk ve Uygur runik yazıtlarının karşılaştırmalı yayını (Ankara, 2010).

⁴² A. E. Rogojinskiy, ‘Noviye nahodki pamiatnikov drevnetiurkskoi epigrafiki i monumental’nogo isskustva na yuge i vostoke Kazakhstana’, in Rol’ nomadov v formirovanii kul’turnogo naslediia Kazakhstana : Nauchnye chteniia pamiati N. E. Masanova, (eds.) I. V. Yerofeyeva, B. T. Zhanayev, and L. Ye. Masanova (Almaty, 2010), pp. 329–344.

⁴³ H. Şirin User, ‘Bömbögör yazıtı: bir Türk kunçuyunun mezar taşı’, Dil Araştırmaları 7.7 (2010), pp. 61–73.

⁴⁴ D. D. Vasilyev, Korpus Tiurkskih runicheskikh nadpisei yujnoy Sibiri, Chast’1: Drevnetiurkskaia Epigrafika Altaia (Astana, 2013).

⁴⁵ T. Tekin, Tunyukuk yazıtı (Ankara, 1994); T. Tekin, Orhon yazıtları (Ankara, 2014).

⁴⁶ C. Alyılmaz, Bilge Tonyukuk yazıtları (Ankara, 2021).

⁴⁷ M. Ölmez, ‘Moğolistan’da yeni bulunan eski Türkçe “Dongoyn Şiree” yazıtları üzerine notlar’, Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi 57 (2017), pp. 161–178.

⁴⁸ E. Aydın, Orhon Yazıtları (Istanbul, 2019); E. Aydın, Türklerin bilge atası Tonyukuk (Istanbul, 2021).

⁴⁹ T. Battulga, The Small Monuments of Mongolian Runic Inscription (Ulaanbaatar, 2020).

⁵⁰ A. Badam, ‘Moğolistan’daki runik yazıtlar’, Türkbilig 20 (2010), pp. 67–81; A. Badam, ‘Taikhar Çuluu Yazıtı’, Türkbilig 13.23 (2012), pp. 61–68; A. Badam, ‘Moğolistan’da bulunan kayalar üzerindeki runik yazıtlar 2010–2017’, Türkbilig 35 (2018), pp. 143–154; A. Badam, ‘Moğolistan’da 2018–2021 yılları arasında bulunan runik yazıtlar’, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı-Belleten 77 (2024), pp. 25–42.

⁵¹ O. Mert, Ötüken Uygur dönemi yazıtlarından Tes-Tariat-Şine Us (Ankara, 2009); O. Mert, Köli Çor yazıtı ve anıt mezar kompleksi (Erzurum, 2015.)

⁵² E. Aydın, ‘Hoyto–Tamır Tayhar–Çuluu yazıtları’, Türkbilig 33 (2017), pp. 1–14; E. Aydın, Uygur Yazıtları (Istanbul, 2018); E. Aydın, ‘Gurvan Mandal (Moğolistan) Yazıtları-Yeni Bir Okuma ve Anlamlandırma’, Türkiyat Mecmuası 33.2 (2023), pp. 457–478.

⁵³ N. Useev, ‘Moğolistan’daki Tengri Kagan (Khoyor Khavçig Uul/Baga Khairkhan) yazıtları üzerine’, Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 9.2 (2020), pp. 487–499; N. Useev, ‘Moğolistan’da yeni bulunan Urtyn Gol yazıtı’, Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi 7.4 (2020), pp. 2069–2077.

⁵⁴ N. Useev, Yenisey jazma estelikteri (Bishkek, 2011); N. Useev, Kyrgyz Kagandygy (VII-IX KK) jazma estelikteri I: Leksikasy jana tekstter (Bishkek, 2022).

⁵⁵ I. Kormushin, Tiurkskie yeniseiskiye epitafii: tesksty i isledovaniya (Moscow, 1997); I. Kormuşin, ‘Yenisey yazıtları’, in Yenisey—Altay—Kırgızistan ve Kağıda Yazılı Runik Belgeler, (ed.) M. Ölmez (Ankara, 2016), pp. 15–220; I. Kormuşin, Yenisey eski Türk mezar yazıtları metinler ve incelemeler (Ankara, 2017).

⁵⁶ E. Aydın, Sibirya’da Türk izleri Yenisey yazıtları (Istanbul, 2019).

⁵⁷ L. N. Tybykova, I. A. Nevskaya, and M. Erdal, Katalog drevnetiurkskikh runicheskikh pamiatnikov Gornogo Altaya (Gorno Altaysk, 2012).

⁵⁸ K. Konkobayev, N. Useyev, and N. Şabdanaliyev, Altay Cumhuriyeti’ndeki eski Türk yazıtları albümü (Astana, 2015)

⁵⁹ I. L. Kyzlasov, ‘Talasskie naskal’nye nadpisi’, Rossiiskaya arkheologiia 2 (2005), pp. 46–55.

⁶⁰ R. Alimov, Tanrı Dağı yazıtları: eski Türk runik yazıları üzerine bir inceleme (Konya, 2014).

⁶¹ Amanjolov, Istoriia i teoriia drevnetiurkskogo pisma.

⁶² I. L. Kyzlasov, ‘Prochtenie runicheskoi nadpisi urochisha Akterek’, in Rol’ nomadov v formirovanii kul’turnogo naslediia Kazakhstana, (eds.) Yerofeyeva, Zhanayev, and Masanova, pp. 345–346; I. L. Kyzlasov, ‘Kak nazyvali runicheskoe pis’mo sami Tiurkskie narodii’, Rossiiskaia Tiurkologiia 2.5 (2011), pp. 62–74.

⁶³ A. E. Rogozhinskiy, ‘Novie nahodki pamiatnikov drevnetiurkskoi epigrafiki i monumental’nogo isskustva na yuge i vostoke Kazakhstana’, in Rol’ nomadov v formirovanii kul’turnogo nasldeiia Kazakhstana, (eds.) Yerofeyeva, Zhanayev, and Masanova, pp. 329–344.

⁶⁴ N. Bazilhan, ‘Drevnetiurkskie pis’menniye pamiatniki Kazakhstana’, Tiurkologiia Turkestan 5.6 (2008), pp. 117–122; N. Bazilhan, ‘Kazakistan’da bulunan Göktürk Yazıtları hakkında’, Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi 3.2 (2014), pp. 1–12.

⁶⁵ M. Erdal, ‘The runic graffiti at Yar Khoto’, in Türk Dilleri Araştırmaları 3, (ed.) M. Ölmez (Ankara, 1993), pp. 87–108.

⁶⁶ C. Alyılmaz, İpek yolu kavşağının ölümsüzlük eserleri (Erzurum, 2015).

⁶⁷ The English translations of the Orkhon inscriptions are based on Tekin’s (1968, 1983) readings. For other inscriptions located in Mongolia, the English readings provided by Battulga (2020) have been used. The translations of inscriptions from other regions were carried out by the author, based on primary sources. See T. Tekin, A Grammar of Orkhon Turkic (Bloomington, 1968), pp. 261–295; T. Tekin, ‘The Tariat (Terkhin) inscription’, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae 37.1/3 (1983), pp. 43–68.

⁶⁸ E = east face of the inscription, W = west face of the inscription, S = south face of the inscription, N = north face of the inscription.

⁶⁹ It is likely that an expression related to a captured girl is used in section W3. However, this part of the text is quite damaged, so it is not included here.

⁷⁰ The text has been translated based on the readings of Moriyasu and Aydın; see T. Moriyasu, K. Suzuki, S. Saito, T. Tamura, and Y. Bai, ‘Šine-usu inscription from the Uighur period in Mongolia: revised text, translation and commentaries’, Studies on the Inner Asian languages 24 (2009), pp. 1–92; Aydın, Uygur yazıtları.

⁷¹ Useev interpreted and read the word ‘quy’ as ‘üy’ (home). His readings have been taken as the basis. However, it is also possible to interpret this word with different meanings. See N. Useev, Kyrgyz kagandygy (VII-IX KK.) jazma estelikteri I: leksikasy jana tekstter (Bishkek, 2022), pp. 300–302.

⁷² It is likely that the first line of this inscription contains a reference to a woman.

⁷³ See N. Useev, ‘Altay yazitlarindan Yabogan (A 84) yazıtı ve Köktürkçe vefeyat, at tasviri formülleri’, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı-Belleten 65.1 (2017), p. 107.

⁷⁴ V. Tenishev, A. M. Shcherbak, D. M. Nasilov, and V. M. Nadelyayev, Drevnetyurkskiy slovar (Leningrad, 1969), p. 162.

⁷⁵ G. Clauson, An Etymological Dictionary of Pre-Thirteenth-Century Turkish (Oxford, 1972), p. 6.

⁷⁶ J. Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü: Eski Uygurca-Almanca-Türkçe (Göttingen, 2021), p. 129.

⁷⁷ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 352.

⁷⁸ Ibid, p. 167; Clauson, Etymological Dictionary, p. 100; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 102.

⁷⁹ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 214; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 264.

⁸⁰ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 43; Clauson, Etymological Dictionary, p. 169; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 46.

⁸¹ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 378; Clauson, Etymological Dictionary, p. 99; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, pp. 523–524.

⁸² Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 296; Clauson, Etymological Dictionary, p. 719; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 354.

⁸³ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 310; Clauson, Etymological Dictionary, p. 749; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 386.

⁸⁴ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 328; Clauson, Etymological Dictionary, p. 726; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 443.

⁸⁵ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p.436.

⁸⁶ Clauson, Etymological Dictionary, p. 602; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 279.

⁸⁷ B. Laufer, ‘Loan-words in Tibetan’, T’oung Pao 17.4/5 (1916), pp. 403–552 (s. 494); P. A. Boodberg, ‘The language of the T’o–Pa Wei’, Harvard Journal of Asiatic Studies (1936), pp. 167–185 (ss. 169–170); E. G. Pulleyblank, ‘The consonantal system of Old Chinese’, Asia Major 9 (1962), pp. 58–144, 206–265; P. Aalto, ‘Iranian contacts of the Turks in pre-Islamic times’, in Studia Turcica, (ed.) L. Ligeti (Budapest, 1971), pp. 29–37; M. Räsänen, ‘Versuch eines etymologischen Wörterbuchs der Türksprachen’, Lexica Societatis Fenno-Ugricae VII.1 (1969), p. 157; A. Gabain, Eski Türkçenin grameri (Ankara, 1988), p. 273; A. Vovin, ‘Once again on the etymology of the title qaγan’, Studia Etymologica Cracoviensia 12.1 (2007), pp. 177–187.

⁸⁸ Zhou-shu, 50/909: 3–4; on Zhou-shu, see G. Kara, ‘Zhou Tarihi’nin Türkler Bölümü Üzerinde Metin Çalışması’, İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 4.3 (2015), pp. 542–562.

⁸⁹ ‘The precise meaning seems to be “femme sole”, that is a woman who no longer has a husband because he is either divorced or dead, less narrow than tu:l “widow”’ (Clauson, Etymological Dictionary, p. 608).

⁹⁰ Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 389.

⁹¹ A. B. Ercilasun and Z. Akkoyunlu, Kâşgarlı Mahmud Dîvânu Lugâti’t Türk: Giriş-metin-çeviri-notlar-dizin (Ankara, 2020), p. 157.

⁹² Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 466; Clauson, Etymological Dictionary, p. 635; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 423.

⁹³ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 500; Clauson, Etymological Dictionary, p. 839; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 615.

⁹⁴ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 585; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 755.

⁹⁵ Németh, ‘Die köktürkischen grabinschriften aus dem tale des Talas in Turkestan’, p.139.

⁹⁶ Tokyürek, ‘Runik Türk yazıtlarında ve eski Uygur metinlerinde kadın hiyerarşisi’, p. 127.

⁹⁷ Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 282; Clauson, Etymological Dictionary, p. 894; Wilkens, Eski Uygurcanın el sözlüğü, p. 922.

⁹⁸ Radloff, Die alttürkischen Inschriften der Mongolei, p. 363.

⁹⁹ Orkun, Eski Türk Yazıtları, pp. 450, 846.

¹⁰⁰ S. E. Malov, Yeniseiskaia pis’mennost’ Tiurkov: Teksty i perevody (Moscow, 1952), p. 107.

¹⁰¹ I. A. Batmanov, Iazyk Eniseiskikh pamiatnikov drevnetiurkskoi pis’mennosti (Frunze, 1959), p. 417.

¹⁰² Tenishev et al., Drevnetyurkskiy slovar, p. 464.

¹⁰³ Clauson, Etymological Dictionary, p. 674.

¹⁰⁴ I. Kormuşin, Yenisey eski Türk mezar yazıtları metinler ve incelemeleri (Ankara, 2017), p. 330.

¹⁰⁵ Useev, Kyrgyz Kagandygy (VII-IX KK.) jazma estelikteri I, p. 618.

¹⁰⁶ Aydın, Sibirya’da Türk izleri Yenisey yazıtları, p. 265.

¹⁰⁷ Aydın, Eski Türklerde gündelik hayat, p. 50.

¹⁰⁸ B. Ögel, Dünden bugüne Türk kültürünün gelişme çağları (Istanbul, 2020), pp. 193–194.

¹⁰⁹ N. Kradin, ‘Ancient steppe nomad societies’, in Oxford Research Encyclopedia of Asian History (Oxford, 2018), p. 3.

¹¹⁰ T’ung-Tien 197: 1068/B; on T’ung-Tien, see Taşağıl, Gök-Türkler, pp. 115–133.

¹¹¹ See tables for details: KT S1, BQ N1.

¹¹² See tables for details: KT S2–3.

¹¹³ See tables for details: KT S10.

¹¹⁴ K. Mutlu, ‘State Formation and the Social Structure of the Türk Qaganate’ (unpublished PhD dissertation, University of Szeged, Szeged, 2021), p. 93.

¹¹⁵ Golden, Türk Halkaları Tarihine Giriş, p. 231.

¹¹⁶ S. Gömeç, ‘Kagan ve katun’, Tarih Araştırmaları Dergisi 18.29 (1996), p. 89.

¹¹⁷ İ. Kafesoğlu, Türk milli kültürü (Istanbul, 2021), p. 259.

¹¹⁸ B. Kuzakçı Bölükbaşı, ‘Turkish Women History between 6 and 10 Centuries (Pre-Islamic Period)’ (unpublished master’s thesis, Yeditepe University, Istanbul, 2018), p. 95.

¹¹⁹ KT E1, BK E2–3.

¹²⁰ KT S10, BK E6.

¹²¹ KT E9–10, BK E9.

¹²² KT E11, BK E10.

¹²³ KT E12.

¹²⁴ I. V. Kormushin, Tyurkskie eniseyskie epitafii: grammatika, tekstologiya (Moscow, 2008), p. 258.

¹²⁵ Ibid, p. 244.

¹²⁶ Useev, ‘Köktürk harfli Yenisey yazıtlarındaki kadını bildiren kelimelerin anlamına göre Eski Türklerde kadın imajı’, pp. 60–61.

¹²⁷ L. Mau-Tsai, Çin kaynaklarına göre Doğu Türkleri (Istanbul, 2019), pp. 65–66; Ts’e-fu Yuan-kui 967: 8/a-b; on Ts’e-fu Yuan-kui, see Taşağıl, Gök-Türkler, pp. 133–169.

¹²⁸ Zhou-shu 907: 1–11.

¹²⁹ F. Ağca, Uygur harfli Oğuz Kağan destanı metin-aktarma-notlar-dizin-tıpkıbasım (Ankara, 2019), pp. 75–83.

¹³⁰ Zhou-shu 908: 20–23; Ts’e-fu Yuan-kui 978: 15b; T’ung-Tien 197: 1068/A.

¹³¹ A. Taşbaş, ‘Diplomatic marriages between the Tang and Uyghur Dynasties’, Journal of Old Turkic Studies 9.1 (2025), pp. 166–180.

¹³² C. Mackerras, ‘Relations between the Uighurs and Tang China, 744–840’, Journal of Turkic Civilization Studies 1 (2004), p. 100.

¹³³ N. H. Rothschild, Wu Zhao: China’s Only Woman Emperor (New York, 2008), pp. 11–12.

¹³⁴ T’ung-Tien 197: 1068/C.

¹³⁵ Ts’e-fu Yuan-kui 967: 10/a; T’ung-Tien 197: 1069/B; Chiu T’ang-shu 194a 5154: 11; on Chiu T’ang-shu, see İ. Togan, G. Kara, and C. Baysal, Çin kaynaklarında Türkler Eski T’ang tarihi (Chiu T’ang-shu) (Ankara, 2023), pp. 1–62.

¹³⁶ Chiu T’ang-shu 5173: 10.

¹³⁷ Chiu T’ang-shu 5177: 10–16.

¹³⁸ See tables for details: KT E20, BQ E16–17, BQ N9–10.

¹³⁹ L. S. Yang, ‘Female rulers in imperial China’, Harvard Journal of Asiatic Studies 23 (1960), p. 48.

¹⁴⁰ C. P. FitzGerald, ‘Wuhou’, Encyclopaedia Britannica, last modified 21 March 2025, https://www.britannica.com/biography/Wuhou (accessed 31 March 2025).

¹⁴¹ See N. H. Rothschild, Emperor Wu Zhao and Her Pantheon of Devis, Divinities, and Dynastic Mothers (New York, 2015).

¹⁴² Ibid, pp. 228–229.

¹⁴³ Ibid, p. xvii.

¹⁴⁴ C. Diehl, Bizans İmparatorluğu tarihi (Istanbul, 2018), pp. 86–88; L. Garland, Byzantine Empresses: Women and Power in Byzantium AD 527–1204 (London, 2002), pp. 73–94.

¹⁴⁵ A. A. Vasiliev, Bizans imparatorluğu tarihi (Istanbul, 2017), p. 316.

¹⁴⁶ Garland, Byzantine Empresses, p. 95.

¹⁴⁷ Ibid, p. 96.

¹⁴⁸ Chiu T’ang-shu 5168: 3–5.

¹⁴⁹ Chiu T’ang-shu 5177: 10–16.

¹⁵⁰ See tables for details: BQ E24, E38, S3, S4; SU N9–10, E3; KC 5, 22.

¹⁵¹ See tables for details: SU N10.